Θέλει μεγάλη θέληση για να αποφασίσεις να αφήσεις πίσω σου τη ζωή του μοναχικού λύκου και να μπεις πάλι στη διαδικασία της σχέσης. Μία διαδικασία που είναι καταδικασμένη να αποτύχει αν δεν επιλέξεις την σωστή σύντροφο. Το κλειδί, λοιπόν, για να είναι επιτυχημένη η επόμενη επιλογή, είναι να κατανοήσεις τι κάνεις λάθος μέχρι τώρα.

Υπάρχουν πολύ συγκεκριμένα στοιχεία που ψάχνουμε όλοι μας στην αναζήτηση της ιδανικού συντρόφου. Μπορείς να το επιβεβαιώσεις κάνοντας μια συζήτηση με τους φίλους σου, με τους συνεργάτες σου στη δουλειά ή με έναν τυχαίο άγνωστο στο μετρό. Το πιο πιθανό, είναι πως όλοι θα σου πουν ότι θέλουν μία σύντροφο που να είναι όμορφη εξωτερικά και εσωτερικά να είναι ευγενική και τρυφερή, να έχει πλάκα κλπ. Υπάρχουν αυτές οι γυναίκες. Και ενίοτε τις εντοπίζουμε και καταφέρνουμε να τις έχουμε στο πλάι μας. Και πάλι, όμως, έχουμε πρόβλημα. Και κάποιες φορές δεν φταίει εκείνη, αλλά εμείς. Ο εγκέφαλός μας, πιο συγκεκριμένα, που δεν επιτρέπει στην «επιλογή» μας το περιθώριο του λάθους.

Ακούγεται τρελό – ποιος περιμένει από τη σύντροφο του να είναι τέλεια; Να μην κάνει λάθη; Να μην γκρινιάζει; Στην πραγματικότητα, όλοι μας. Όλοι θέλουμε να νιώθουμε τόσο σίγουροι για τις επιλογές μας, που άθελα μας τις θεοποιούμε. Δίνουμε στον χαρακτήρα τους το αλάθητο και το ακαταλόγιστο.

Σχέση, όμως, δεν είναι να βρεις τον τέλειο άνθρωπο, επειδή αυτός δεν υπάρχει. Πάντα πρέπει να θυμάσαι ότι τόσο εκείνη όσο κι εσύ έχετε ελαττώματα, κολλήματα και ιδιοτροπίες. Ο στόχος είναι οι ιδιαιτερότητες του καθενός να εξουδετερώνονται ή να συμπληρώνονται από τις ιδιαιτερότητες του άλλου.

Ειμαστε όλοι δύκολοι, τελικά;

Όσο δεν βρισκόμαστε σε σχέση, έχουμε όλοι την τάση να πιστεύουμε πως είμαστε οι ευκολότεροι άνθρωποι στον κόσμο – χωρίς ιδιοτροπίες και περιέργειες. Αυτή η εκτίμηση, ωστόσο, δεν είναι πάντα σωστή. Όλοι έχουμε ιδιοτροπίες, αλλά δεν γίνεται να τις εντοπίσουμε όσο είμαστε μόνοι μας. Μπορεί να είμαστε από εκείνους που αρπαζόμαστε όταν κάποιος διαφωνεί μαζί μας. Ή από εκείνους που δεν μπορούν να χαλαρώσουν εύκολα. Ή από αυτούς που με δυσκολία καταφέρνουν να δώσουν εξηγήσεις για το τι πιστεύουν όταν βρίσκονται σε σύγχυση.

Παραδείγματα σαν τα παραπάνω μπορούν – μακροπρόθεσμα – να γίνουν πρόβλημα μέσα σε μία σχέση. Ίσως το ιδανικό στα πρώτα ραντεβού, θα ήταν να βάζαμε την άλλη απέναντι μας να απαντήσει στην πολύ απλή ερώτηση: «Πόσο ιδιότροπη είσαι;».

Το πρόβλημα, βέβαια, είναι ότι ακόμα κι αν εκείνη είναι ειλικρινής, εμείς από την πλευρά μας δυσκολευόμαστε να αναγνωρίσουμε τις δικές μας νευρώσεις. Στην πραγματικότητα, κάποια πράγματα βγαίνουν μόνο μέσα από την καθημερινή τριβή μιας σχέσης. Πριν από αυτή τη φάση, σπανίως μας δίνεται η δυνατότητα να γνωρίσουμε πραγματικά τη σύντροφο μας αλλά και η ευκαιρία αν μετρήσουμε τις δικές μας ανοχές και ιδιοτροπίες. Η εύκολη λύση είναι να ρίχνουμε πάντα το φταίξιμο στο έτερον ήμισυ. Τις περισσότερες φορές, οι φίλοι μας θα πάρουν το μέρος μας, οπότε η κρίση στη σχέση θα συνεχιστεί και η λανθασμένη κρίση για το δικό μας μερίδιο της ευθύνης θα διαιωνίζεται.

Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να είμαστε δέσμιοι της «τυφλής» άποψης που έχουμε για τον εαυτό μας. Όταν είμαστε μόνοι μας, χωρίς σχέση, δεν τα βάζουμε με τον εαυτό μας. Δεν έχουμε αφορμή για να το κάνουμε. Βρισκόμαστε σε νιρβάνα. Και αυτό γιατί δεν υπάρχει κανένας τριγύρω μας για να ξεσπάσουμε και να βγάλουμε τον πραγματικό μας εαυτό.

Το προνόμιο να είσαι μόνος

Όλοι μας γνωρίζουμε πόσο όμορφο είναι να έχεις έναν άνθρωπο δίπλα σου, για να μοιράζεσαι τις μέρες και τις νύχτες. Δεν έχουμε δει όμως την άλλη όψη του εαυτού μας. Εκείνη που βγαίνει στην επιφάνεια όταν είμαστε δεσμευμένοι με κάποιον για μεγάλο διάστημα. Όταν, πλέον, αντί για στιγμές τρυφερότητες, θέλουμε απλά να γυρίσουμε πλευρό και να κοιμηθούμε. Το μεγαλύτερο προνόμιο στο να είσαι μόνος, είναι αυτή η ψευδαίσθηση ότι είμαστε άτομα χωρίς ιδιοτροπίες. Ιδανικοί σύντροφοι με τους οποίους όλοι θα μπορούσαν να ζήσουν και να περάσουν τέλεια.

Όταν, λοιπόν, δεν είμαστε σε θέση να δούμε την πραγματική φύση του εαυτού μας, δεν θα έπρεπε να μας κάνει εντύπωση ότι δεν μπορούμε να δούμε τη φύση των άλλων. Αυτo το πρόβλημα επιδεινώνεται επειδή και όλοι οι υπόλοιποι έχουν παρόμοιες ψευδαισθήσεις για τους εαυτούς τους. Ότι, δηλαδή, είναι οι πιο εύκολοι άνθρωποι του κόσμου. Και κάπως έτσι, κανείς δεν φτάνει στο σημείο να συζητήσει τις παραξενιές – ιδιοτροπίες του με τον άλλο.

Ασυναίσθητα, προσπαθούμε να γνωρίσουμε τον άλλο μέσα από διάφορες καταστάσεις – ένα γεύμα με την οικογένεια της, συνομιλίες με φίλες της κλπ – έχοντας την εντύπωση πως όλα αυτά μας δίνουν μία ολοκληρωμένη εικόνα. Το επίπεδο αντίληψης που προκύπτει από τα παραπάνω παραδείγματα, όμως, είναι ρηχό και σχετικό. Σε μία πιο «σοφή» κοινωνία, τα μελλοντικά ζευγάρια θα δίνουν ερωτηματολόγια ο ένας στον άλλο, προκειμένου να ανακαλύψουν αν ταιριάζουν με βάση την ψυχοσύνθεση του καθενός. Και γύρω στο 2100, αυτό δεν θα είναι σενάριο επιστημονικής φαντασίας. Θα είναι η πραγματικότητα.

Διαλέγοντας την πιο νορμάλ σύντροφο

Προτού τα πράγματα γίνουν σοβαρά ανάμεσα σε εσένα και εκείνη – ένα βήμα πριν το γάμο, ας πούμε – θα πρέπει να γνωρίζεις τον τρόπο λειτουργίας της ψυχοσύνθεσης του ατόμου που έχεις δίπλα σου. Θα πρέπει να ξέρεις τις απόψεις και τις θέσεις της για σημαντικά θέματα όπως τα παιδιά, η αφοσίωση, το χρήμα, τα γηρατειά. Η σεξουαλική οικειότητα και συμβατότητα θα πρέπει να είναι δεδομένη.

Αυτή η γνώση δεν έρχεται μέσα από την καθημερινή κουβεντούλα, αλλά από ένα επίπεδο διορατικότητας το οποίο σήμερα κατέχουν μόνο οι επαγγελματίες ψυχολόγοι. Έτσι, λόγω της απουσίας της διορατικότητας αυτής, αρκούμαστε σε επιφανειακά πράγματα. Όπως για παράδειγμα στην εξωτερική εμφάνιση. Είναι ο λόγος που ξοδεύουμε περισσότερο χρόνο με το να σκεφτόμαστε το πως δείχνει ο άλλος, αντί του τι εκπροσωπεί. Επηρεαζόμαστε από στοιχεία όπως τα μάτια, το χαμόγελο, το σχήμα του μετώπου, την μύτη κλπ. Αλλά όλα αυτά δεν μπορούν να δώσουν την πραγματική συνολική εικόνα ενός ατόμου. Είναι σαν να κοιτάζεις μία φωτογραφία πυρηνικού εργοστασίου και να νομίζεις ότι έμαθες πως λειτουργεί.

Το επίπεδο της γνώσης που χρειαζόμαστε για να κάνουμε μια μακροχρόνια σχέση (ή ένα γάμο) να δουλέψει, είναι πολύ υψηλότερο από εκείνο που η κοινωνία μας είναι διατεθειμένη να δεχθεί και να αναγνωρίσει. Ως εκ τούτου, όλες οι πρακτικές που ακολουθούμε σήμερα, δεν μπορούν να μας προστατέψουν από το να μην οδηγηθούμε στο γκρεμό. Η πικρή αλήθεια είναι ότι συχνά καταλήγουμε με τη λάθος σύντροφο δίπλα μας επειδή κατ‘ αρχάς έχουμε λανθασμένη εικόνα για τον ίδιο μας τον εαυτό. Κάποιες φορές υπερεκτιμούμε κάποια δικά της χαρακτηριστικά και πραβλέπουμε κάποια άλλα, σίγουρα, όμως, έχουμε αντίστοιχη στρεβλή εικόνα και για τα δικά μας χαρακτηριστικά. Σε κάθε περίπτωση, η επιλογή είναι δική μας. Κατά συνέπεια, και το λάθος…